Amai! Ik ga naar België! Ik ga in februari 2021 stagelopen bij journalistiek platform De Tijd, in Brussel. Maar ik ga niet onvoorbereid. In dit tweewekelijks blog pak ik een onderwerp dat ik uitpluis om mijn tijdelijke thuisland beter te begrijpen. Deze keer: de opdeling van België, een chaos.

Ik zie door de opdeling België niet meer

In Nederland kennen we de opdeling Nationaal, provinciaal en gemeentelijk. Die volgorde werkt ook als piramide met nationaal bovenaan en gemeentelijk onderaan. Natuurlijk zijn hier weer allerlei nuances in te brengen, maar dit is nu eenmaal geen blog over Nederland. Ik weet niet of het komt omdat ik zelf Nederlander ben, maar ik vind dit een heel overzichtelijke manier van een land besturen.

Gewesten, taalgebieden en nationaal
Dan hebben we België, onze onderburen. Zodra ik ging researchen naar hoe het land politiek is onderverdeeld raakte ik direct in de war. Ten eerste wordt er op taal opgedeeld: Nederlands, Frans en… Duits? Voor mij was het nieuw dat er in België Duits wordt gesproken. Het is maar een klein deel, maar toch. Daarnaast wordt België opgedeeld in ‘gewesten’. Vlaanderen, Wallonië en… Brussel? Ja, het Duitstalige gedeelte wordt in deze structuur bij Vlaanderen getrokken en de hoofdstad wordt een eigen gewest. Tenslotte is er nog een overkoepelende federale overheid, dat gaat over het hele land.

Eigen parlement en regering
Dus België heeft een overkoepelende overheid, een overheid op basis van gewest en een overheid op basis van taal. En al deze verschillende onderdelen hebben dus een eigen parlement en regering. En dan heeft het dus ook nog een koningshuis, maar daar ga ik een andere keer aandacht aan besteden!

Elk stukje land een eigen onderwerp

Politieke onderwerpen
In Nederland hebben we een ministers van zus en een ministers van zo, maar in België zijn de onderwerpen verdeeld over die verschillende overheden. De federale overheid gaat over justitie, defensie en sociale zekerheid. De gewesten (Vlaanderen, Wallonië en Brussel dus) moeten nadenken over economie, werkgelegenheid en infrastructuur en de taalgebieden over onderwijs, cultuur en welzijn.

Bron: Karrewiet

Ik vind dit dus best wel een goed idee. Als je al zo’n ingewikkeld politiek systeem hebt, kun je er maar beter het beste van maken. De overkoepelende overheid doet de zaken die voor het hele land van belang zijn en waar ze overzicht over kunnen hebben. Het is fijn als niet elk taalgebied bezig hoeft te zijn met het leger, om maar iets te noemen. De taalgebieden zijn dan wel weer heel geschikt om met cultuur bezig te zijn. De werkgelegenheid is prima om te regelen vanuit de gewesten.

Grote verschillen
Maar ja. Het onderwijs wordt óók vanuit de taalgebieden geregeld. Het is bij ons Nederlanders bekend dat het Franstalige gedeelte maar beperkt Nederlands spreekt. Heb je wel eens getankt op weg naar Frankrijk? Dan ben je nog mentaal aan het voorbereiden op het moeten spreken van Frans, maar het begint dus al vanaf Brussel. Zelf wilde ik in Brussel een keer broodjes bestellen. ‘English?’, vroeg ik hoopvol. ‘No, French!’, was het enige Engelse antwoord. Gelukkig kan ik ‘un croissant, deux baguette’ nog wel oprakelen van mijn ene jaar Frans op de middelbare school. Meer Franse updates onderaan elk blog!

Ik denk dat het een goed idee is als onderwijs ook bij de federale overheid terecht komt. Maar die infrastructuur dan? Buiten dat je meteen kunt merken dat je België binnenrijdt (echt direct, op de grens!), lijkt het me handig dat alle gewesten goed aan elkaar verbonden zijn. Misschien is infrastructuur dus eigenlijk ook wel iets voor die overkoepelende overheid.

‘Ons land zit ingewikkeld in elkaar’

Understatement
Als me één ding is opgevallen tijdens mijn research, dan is het wel dat Belgen het zelf ook nogal ingewikkeld vinden. Veel uitlegvideo’s beginnen met: (denk de Vlaamse stem er even bij) ‘Ons land zit ingewikkeld in elkaar’. Met zoveel parlementen en regeringen is dat bijna een understatement.

Geen Nederlands
Omdat de Belgen politieke onderwerpen in verschillende delen van het land bepalen, ontstaan er verschillen. Zo krijgen Waalse kinderen vaak geen Nederlands op school, terwijl Vlaamse kinderen wel Frans krijgen. Dat komt omdat onderwijs in de portefeuille van de taalgewesten valt. En Wallonië stelt Nederlands niet als verplicht schoolvak. Dat zou een beetje zijn alsof ze in Friesland, Groningen en Drenthe Deens zouden praten en in de rest van Nederland Nederlands en Deens. Ik zou me eerlijk gezegd een stuk minder verbonden voelen op die manier.

‘We groeien niet op met dezelfde dingen’
En volgens mij voelen de Belgen die taalgrens ook. In een video waarin met Walen over Vlamingen werd gepraat klonk het alsof ze het over een buurland hadden. ‘We kunnen best opschieten met de Vlamingen’ of: ‘het zijn onze beste vrienden!’. Een documentaire over wat Belgen van hun land vinden van Vice begint met: ‘als ik aan België denk als mijn land, zal ik eerder denken aan Vlaanderen. Later in diezelfde documentaire (op 5:52) zegt een jongen: “Iemand die van buitenaf komt kan het niet begrijpen hoe het hier is. (…) Wij groeien niet met dezelfde dingen op als de Franstalige jongeren. We hebben niet dezelfde tv-kanalen, we ehh.. Begrijp je?” Het lijkt me voor een later blog interessant om eens een Waal en een Vlaming hierover te spreken. Al zal ik voor die eerste dan wel wat Frans moeten kunnen.

Bron: Vice

Est-ce que je parle déjà français ? (Ja, dit komt uit Google Translate)

Aan het eind van elk blog wil ik even updaten hoe het met mijn Frans gaat. Het nulpunt is: ik kan zeggen hoe ik heet, ik kan (zoals je eerder in dit blog las) vragen om broodjes en ik kan min of meer zeggen dat ik geen Frans spreek. Maar dat laatste is eigenlijk niet handig, want dan gaan mensen vaak alsnog in het Frans tegen je praten.

Ik heb slechts één jaar Frans gehad, door een gekke fout in het systeem op mijn middelbare school. Als elfjarige was ik razend enthousiast over de taal, maar dat zakte snel toen de lessen Frans toch niet zo leuk bleken. Nu probeer ik het weer op te pakken. Ik heb mijn telefoon in het Frans gezet, waardoor ik word gedwongen om soms belangrijke keuzes te begrijpen in het Frans. Ik lees dagelijks Le Soir, de Franstalige Belgische nieuwssite. Funfact: ‘Le Soir’ betekent ‘de avond’. De Nederlandstalige Belgische nieuwssite heet ‘De Morgen’! Ik kan de artikelen al aardig volgen. Veel woorden lijken op het Engels en aangezien ik tweetalig ben opgevoed, Nederlands en Tunesisch, heb ik wat gevoel voor talen. Dat laatste is sowieso handig, want het Tunesisch kent veel Franse woorden.

Ik hoef geen artikelen te schrijven in het Frans, maar het is wel handig om straks in Brussel iets te kennen. Daarnaast zal het mijn research op het Belgische internet ietsje makkelijker maken. Elk blog weer een update hierover!

Heb jij nog tips voor dit blog? Dat kan van alles zijn, van een onderwerp, tot tips om Frans te leren. Laat een reactie achter of stuur me een berichtje op LinkedIn of mail me! Wil je meer weten over het waarom van deze serie? Lees dan dit blog.

Bronnen


Video Karrewiet over verdeling België:

Video ‘ Digitale methode’ over verdeling België

Algemene uitleg van Europa-nu

Arjen Lubach over lange formatie in België

Video Walen over Vlamingen (2011)

Documentaire Vice over Belgische jongeren

1 thought on “België blog: De opdeling van België, een chaos

  1. Interessant blog Cyrine. Goed om te weten dat ze het in België zo anders geregeld hebben. Daardoor ga je sommige dingen natuurlijk beter begrijpen. Ben benieuwd naar je volgende blog!

Laat een reactie achter op Babet Reactie annuleren

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *